Kuraklığa Dayanıklı Vejetatif Bermuda Çimi Çeşidi SURVIVOR 

Teknoloji Transferi ile Üretime Geçiyor

Akdeniz Üniversitesi Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri Bölümü Doç. Dr. Songül Sever Mutlu ve Prof. Dr. Nedim Mutlu çalışmalarıyla; farklı türlerde piyasanın ihtiyacı olan çim çeşitleri ıslah etmek üzere 2006 yılından bu yana yapılan 10 yılı aşkın ar-ge çalışmaları sonucunda yerli çim çeşitleri ve çeşit adayları ıslah etmiştir. Islah edilen, kuraklığa oldukça dayanıklı bermuda çim çeşidinin üretim ve satışını gerçekleştirmek üzere, tarıma yön verecek teknoloji odaklı yeniliklere yatırım yapan Treet Buba Tarım ve Teknolojileri A.Ş.’ye lisanslanmıştır. 

Ülkemizde üretilen yabancı menşeli çim çeşitlerine karşılık, kendi gen kaynaklarımızı kullanarak Akdeniz bölgesi iklim ve toprak şartları altında, su tüketimi daha az olan ve yüksek çim kalitesine sahip vejetatif tip yerli bermuda çimi çeşitlerini geliştirmek amaçlarıyla yürütülen çalışmalar sonucunda Türkiye’nin vejetatif ilk yerli çim çeşidi “SURVIVOR” ıslah edilmiştir.

Çeşidin en önemli özelliği kuraklık dayanımının yüksek olmasıdır. Yaz aylarında daha az su kullanarak yeşil alanların devamını mümkün kılabilmektedir. Az su ile yüksek çim kalitesini devam ettirebilen çeşitler, daha az gübreye ve biçme işlemine ihtiyaç duyacağı için bakım masraflarını da önemli oranda olarak azaltmaktadır. Lisanslanan SURVIVOR Bermuda çim çeşidin temel özellikleri;

  • Susuzluğa oldukça dayanıklı,
  • Yüksek çim kalitesine sahip,
  • İnce yapraklı ve sık dokulu,
  • Alanı çok kısa sürede kaplayarak bu sayede yabancı otların gelişmesini önleyen,
  • Yavaş boylanan, bodur yapıda gelişme gösteren böylece daha az biçim gerektiren,
  • Türler arası melezleme yöntemi ile geliştirilmiş bir çeşittir.

 

Kuraklığa dayanımı yüksek ve az su istemesiyle sıcak iklim kuşağındaki tüm yeşil alanlarda kullanıma uygundur. Golf alanları ve spor tesislerinde, park-bahçelerde ve diğer çim alanlarında kullanılabilmektedir.AKDENİZ TTO tarafından 2015 yılında Akdeniz Üniversitesi fikri ve sınai haklar portföyünü oluşturmak üzere verilen destek ile bitki çeşidini korumak amacıyla kayıt, tescil ve ıslahçı hakkı başvuruları yapılmış ve 2019 yılında Akdeniz Üniversitesi adına tescil edilmiştir.

Koruma işlemlerinin başlaması ile birlikte çeşidin tanıtımı için çeşitli çalışmalar yürütülmüştür. Akdeniz Üniversitesi, Akdeniz Teknoloji Transfer Ofisi ve çeşitli kurumların işbirliği ile Bitki Islahı Proje Pazarı (BIPP) düzenlenmiş, SURVIVOR bermuda çim çeşidi proje olarak sergilenmiş ve 3.lük ödülüne layık görülmüştür.

Çeşidin tanıtımı amacıyla tanıtım metinleri ve broşürlerini oluşturularak ilgililer ile paylaşılmış, çeşitli platformlarda, proje pazarlarında tanıtımları yapılmıştır.  İlgili alanda çalışan firmalar, belediyeler ve greenkeeperların katılımı ile “Akdeniz’de Çim Islahı Tarla Günü” etkinliği gerçekleştirilmiştir.

Çim çeşitleri üreten ve tescil eden firmalar tespit edilerek görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Yapılan görüşmeler ve saha ziyaretleri sonucunda üretici bir firma ile ürünleri arazi koşullarında denemesi konusunda iş birliği yapılmıştır. Firma, üniversite, ıslahçılar ve AKDENİZ TTO arasında Materyal Transfer Anlaşması imzalanmıştır. Yapılan denemeler sonucunda firma çeşide ilgi göstermiş ve ürünün pazarlama ve satış hakkının alınması için müzakere toplantıları düzenlenmiş, müzakere dokümanı (term sheet) oluşturulmuştur. 

SURVIVOR çim çeşidi ve diğer çeşit adayları için Büyükşehir Belediyeleri ile iletişim kurulmuş bir belediyenin çim alanlarının tesisi için personel eğitimi, alanın hazırlanması amacıyla üniversite ile belediye arasında iş birliği protokolü ve danışmanlık sözleşmesi imzalanmıştır. 

Boğaziçi Yatırımcı Fonu BUBA / TREET BUBA Tarım ve Teknolojileri A.Ş’ye Akdeniz Üniversitesi kaynaklı sağlık ve tarım odaklı teknolojileri aktarmak üzere toplantılar düzenlenmiştir. Bu kapsamda SURVIVOR çim çeşidi ve yürütülen ıslah çalışmaları hakkında bilgi aktarılmış firmanın ilgisi doğrultusunda iyi niyet mektubu ile lisans bedeli üzerinde görüş alınmıştır. Yatırım fonunun çeşide ilgi göstermesi doğrultusunda materyal transferinin yapıldığı alanda yapılan ziyaret ile ürünün özellikleri yerinde incelenmiş, üretim koşulları değerlendirilmiştir.

Alınan teklifler doğrultusunda ıslahçı hakkı mevzuatına bağlı olarak çeşidin ihale ile satışına ilişkin iş ve işlemler yürütülmüştür. Bu kapsamda; Akdeniz TTO’nun önerisi ve Üniversite Yönetiminin onayı ile ıslahçı, finans ile ilgili bir akademisyen, Akdeniz Üniversitesi idari mali işler uzmanı, Akdeniz TTO Müdür Yardımcısı ve fikri haklar yönetimi ve ticarileştirme uzmanının yer almış olduğu Bedel Tespit Komisyonu oluşturulmuştur. Bu komisyonda pazar bilgilerini, alternatif ürünleri ve fiyatlarını, maliyetlerini, koruma durumunu vb. değerlendirmeleri yaparak Pazar Analiz Raporu oluşturulmuştur. 

Döner sermayeli kuruluşlar ihale yönetmeliği kapsamında ihale ile satışının yapılması için  teknik, idari şartnameler ve lisans sözleşmesi oluşturulmuştur. 

Akdeniz Üniversitesi Teknoloji Transfer Ofisi (AKDENİZ TTO) tarafından yürütülen ticarileştirme çalışmaları sonucunda teknolojiyi ekonomiye kazandırmak üzere çeşidin ıslahçı hakkı üretim ve satışını gerçekleştirmek üzere tarıma yön veren teknoloji odaklı yeniliklere yatırım yapan Treet Buba Tarım ve Teknolojileri A.Ş.’ye 10 yıllığına lisanslanmıştır. Rektörümüz Sayın Prof. Dr. Mustafa Ünal’ın ve Treet Buba Tarım ve Teknolojileri A.Ş Yönetim Kurulu Başkanı Sayın Timuçin BİLGÖR’ün katılmış olduğu imza töreni ile ticarileştirme sürecinin ilk adımları atılmıştır. SURVIVOR çim çeşidinin lisanslaması ülkemizde teknoloji transferi konusunda sayılı örneklerinin arasında yer almaktadır. 

Satış süreci sonrasında ise çeşidin üretime geçmesi ve tanıtımı amacıyla firma ile çeşitli ortak çalışmalar yürütülmeye devam edilmektedir. Bu kapsamda üretici kuruluşlar ile görüşmeler yürütülmekte ve çeşitli platformlarda ürünün tanıtım çalışmaları yapılmaktadır.